Επικοινωνια
με e-mail »
Αθηνα
210 3646955
ηρακλειο κρητησ
2810 282123
giatroi Αγγειακές Παθήσεις

Χρόνια φλεβική ανεπάρκεια

Αυτή η ενημέρωση δε σκοπεύει να υποκαταστήσει την επαγγελματική ιατρική πληροφόρηση, διάγνωση και θεραπεία. Οι ασθενείς που διαβάζουν άρθρα σ’ αυτή την ιστοσελίδα πρέπει να αξιολογήσουν τις πληροφορίες προσεκτικά με τη βοήθεια του θεράποντα ιατρού τους.

Τι είναι η χρόνια φλεβική ανεπάρκεια;

Λέγοντας χρόνια φλεβική ανεπάρκεια, αναφερόμαστε στην αλληλουχία των αλλοιώσεων που μπορεί να συμβούν σε ένα κάτω μέλος όταν οι φλέβες του δεν λειτουργούν επαρκώς.

Ο όρος χρόνια φλεβική ανεπάρκεια κυριολεκτικά μεν περιγράφει απλά το γεγονός ότι «ανεπαρκούν οι φλέβες» (δεν κάνουν τη δουλειά τους με επάρκεια, δηλαδή, η επιστροφή του φλεβικού αίματος από το μέλος προς την καρδιά δε γίνεται επαρκώς), όμως ακριβέστερα πρέπει να χρησιμοποιείται μόνο αν έχουν εμφανιστεί και δερματικές αλλοιώσεις ως αποτέλεσμα της χρόνιας φλεβικής υπέρτασης και στάσης (Gloviczki P, Yao JST. HANDBOOK OF VENOUS DISORDERS: Guidelines of the American Venous Forum, 2001). Ο όρος χρόνια φλεβική ανεπάρκεια δεν πρέπει να συγχέεται με τον όρο χρόνια φλεβική νόσος!

Οι φλέβες των κάτω μελών λειτουργούν ως αγωγοί που μεταφέρουν αίμα από τα πόδια προς την καρδιά. Αυτό επιτυγχάνεται με μια σειρά βαλβίδων που υπάρχουν στο εσωτερικό τους τοίχωμα, οι οποίες, ως φράγματα, ανοίγουν για να επιτρέψουν τη ροή του αίματος προς την καρδιά, και κλείνουν για να εμποδίσουν τη ροή του αίματος προς την αντίθετη κατεύθυνση. Με αυτόν τον τρόπο η ροή του αίματος φυσιολογικά έχει κατεύθυνση πάντοτε προς την καρδιά. Βεβαίως, μια απαραίτητη προϋπόθεση για να επιτελέσουν οι φλέβες σωστά το έργο τους είναι η φυσιολογική λειτουργία της μυο-φλεβικής (μυϊκής, φλεβικής) αντλίας της γαστροκνημίας, η οποία είναι ο μηχανισμός ώθησης του αίματος από τα πόδια προς την καρδιά κατά τη βάδιση υπερνικώντας τη βαρύτητα (διαβάστε Παθοφυσιολογία των άτονων φλεβικών ελκών).

Σε ορισμένες καταστάσεις, αυτές οι βαλβίδες δεν κλείνουν επαρκώς (βαλβιδική ανεπάρκεια) αφήνοντας ένα κενό μεταξύ τους και έτσι δεν μπορούν να εμποδίσουν την παλινδρόμηση του αίματος προς τα πίσω μακριά από την καρδιά. Με τον τρόπο αυτό, το αίμα παλιδρομεί και λιμνάζει στις φλέβες στο κατώτερο τμήμα του μέλους (αυξημένη φλεβική πίεση ή φλεβική υπέρταση) και στους ιστούς του μέλους (φλεβική στάση).

Χρόνια φλεβική ανεπάρκεια ως συνέπεια κιρσών

Διακρίνουμε 3 διαφορετικές λόγους για τους οποίους μπορεί να δημιουργηθεί χρόνια φλεβική ανεπάρκεια στα κάτω άκρα ενός ατόμου. Μερικές φορές συνυπάρχουν δυο ή σπανιότερα και οι τρεις αυτοί λόγοι στο ίδιο άτομο.

  1. Όταν υπάρχει ανεπάρκεια των βαλβίδων των επιπολής φλεβών (δηλαδή των φλεβών αμέσως κάτω από το δέρμα), μπορεί βαθμιαίως να αναπτυχθούν δερματικές αλλοιώσεις με ή χωρίς κιρσούς φλεβών.
  2. Όταν υπάρχει βαλβιδική ανεπάρκεια των εν τω βάθει φλεβών, μπορεί να εμφανιστεί οίδημα (πρήξιμο) του μέλους και βαθμιαίως δερματικές αλλοιώσεις. Στην περίπτωση κατά την οποία η βλάβη των βαλβίδων των εν τω βάθει φλεβών είναι απότοκος φλεβικής θρόμβωσης, η κατάσταση ονομάζεται «μεταθρομβωτικό (ή μεταφλεβιτιδικό) σύνδρομο».
  3. Όταν υπάρχουν παράγοντες που διαταράσσουν τη φυσιολογική λειτουργία της μυοφλεβικής αντλίας της γαστροκνημίας (όπως π.χ. μυϊκή ατροφία της γαστροκνημίας, αγκύλωση της ποδοκνημικής άρθρωσης, αδυναμία βάδισης), μπορεί επίσης βαθμιαίως να πυροδοτηθεί η αλληλουχία των δερματικών αλλοιώσεων της χρόνιας φλεβικής ανεπάρκειας, χωρίς να είναι απαραίτητο να υπάρχει και πρόβλημα στις ίδιες τις φλέβες ή τις βαλβίδες τους.

Επιστροφή

Ποιες είναι οι συνέπειές της;

Όταν οι φλέβες ενός κάτω μέλους δεν λειτουργούν σωστά και η ροή του αίματος μέσα τους έχει διπλή κατεύθυνση, το αίμα αρχίζει να λιμνάζει στους ιστούς του μέλους.

Τυπική εικόνα άτονου έλκους από φλεβική στάση

Αυτή η φλεβική στάση μπορεί να έχει επιπτώσεις. Προκαλείται λιπονέκρωση και ίνωση, ή αλλιώς «σκλήρυνση», του δέρματος και των υποδορίων ιστών της κνήμης (λιποδερματοσκλήρυνση), και μάλιστα στο κατώτερο τριτημόριό της, τη λεγόμενη «περιοχή περικνημίδος».

Το δέρμα αποκτά κοκκινωπό ή σκούρο καφέ χρώμα σαν σκουριά (υπέρχρωση), λόγω εναπόθεσης αιμοσιδηρίνης από κατεστραμμένα ερυθρά αιμοσφαίρια. Επίσης, το δέρμα μπορεί να ατροφήσει κατά τόπους, αποκτώντας λευκωπό χρώμα («λευκή ατροφία»).

Αν αυτή η κατάσταση δεν αντιμετωπιστεί εγκαίρως, συχνά εμφανίζονται άτονα έλκη, τα οποία προκαλούν αρκετή αναπηρία και ταλαιπωρία.

Επιστροφή

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Σε ένα πρησμένο (οιδηματώδες) κάτω μέλος το οποίο εμφανίζει δερματικό εξάνθημα, υπέρχρωση ή λιποδερματοσκλήρυνση, εγείρεται η υποψία ότι υπάρχει χρόνια φλεβική ανεπάρκεια, ιδίως μάλιστα αν το άτομο έχει κιρσούς, ιστορικό παλιότερης θρόμβωσης των εν τω βάθει φλεβών ή άλλους παράγοντες που ευνοούν την ανεπάρκεια της μυοφλεβικής αντλίας της γαστροκνημίας.

Αν επιλέξει ο αγγειοχειρουργός, μπορεί να γίνει μέτρηση της περιπατητικής φλεβικής πίεσης [ambulatory venous pressure, AVP], η οποία είναι η ακριβέστερη μέθοδος [gold standard] για την εκτίμηση της απόδοσης της μυοφλεβικής αντλίας της γαστροκνημίας, και είναι επεμβατική μέθοδος. Γίνεται με τοποθέτηση μιας μικρής βελόνας σε μια φλέβα της ράχης του ποδιού και σύνδεσή της με συσκευή μέτρησης πίεσης αίματος.

Στη διαφορική διάγνωση του οιδήματος του κάτω άκρου μπορεί επίσης να συμβάλλει η εξέταση με υπερηχογράφημα triplex των φλεβών του μέλους. Οι ορθότερες διαγνώσεις τίθενται από ιατρούς ειδικά εκπαιδευμένους σε τέτοιες εξετάσεις.

Επιστροφή

Ποια είναι η θεραπεία της χρόνιας φλεβικής ανεπάρκειας;

Η θεραπεία της χρόνιας φλεβικής ανεπάρκειας έχει γενικώς στόχο την πρόληψη της δημιουργίας οιδήματος του μέλους. Αυτό επιτυγχάνεται αν ο ασθενής χρησιμοποιεί καθημερινά χειρουργικές κάλτσες διαβαθμισμένης συμπίεσης, οι οποίες βέβαια είναι πιο σφικτές από τις συνηθισμένες κάλτσες.

Κάλτσα κάτωθεν γόνατος

Γενικά μπορείτε να χρησιμοποιείτε κάλτσες κάτωθεν γόνατος. Οι κάλτσες που εφαρμόζουν καλά αποτρέπουν σε ικανοποιητικό βαθμό το οίδημα του μέλους και κατά συνέπεια τις δυσάρεστες επιπτώσεις που έχει η χρόνια φλεβική ανεπάρκεια.

Αν η χρόνια φλεβική ανεπάρκεια οφείλεται σε κιρσούς φλεβών ή σε ανεπάρκεια διατιτρωσών φλεβών, τότε η κατάλληλη χειρουργική αντιμετώπιση θα βοηθήσει σημαντικά. Η μελέτη των φλεβών σας, όπως θα την επιλέξει ο αγγειοχειρουργός, θα προσδιορίσει το εάν αναμένεται όφελος ή όχι από εγχείρηση των φλεβών σας.

Όσο πιο έγκαιρα δει κανείς τον ειδικό ιατρό και αρχίσει θεραπεία, τόσο καλύτερο θα είναι το αποτέλεσμα και λιγότερα τα μελλοντικά προβλήματα που σχετίζονται με αυτή την αρκετά ενοχλητική κατάσταση.

Επιστροφή

Πώς μπορώ να βοηθήσω τον εαυτό μου;

Αποφεύγετε την πολύωρη ορθοστασία και την καθιστική ζωή. Αν χρειαστεί να μείνετε καθιστοί για μεγάλο χρονικό διάστημα, βοηθούν οι ασκήσεις των ποδιών ή το περπάτημα για λίγα λεπτά. Ξεκουράζετε τα πόδια σας σε ανάρροπη θέση, πάνω από το επίπεδο της καρδιάς, οποτεδήποτε αυτό είναι δυνατό.

Μη φοράτε ρούχα στενά και σφικτά. Αποφεύγετε την παχυσαρκία. Αποφεύγετε την έκθεση των ποδιών σας στον ήλιο ή άλλες πηγές θερμότητας.

Ακολουθείτε τις οδηγίες του ιατρού σας για τη χρησιμοποίηση καταλλήλων πιεστικών καλτσών.

Επιστροφή

Τελευταία ενημέρωση 10/10/2014